Viser kun
0:00
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Salam, bank işi kursu növbəti dərsində xoş gördük.
0:02
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bugünkü mövzumuz bank fəaliyyətinin əsasları olacaqdır.
0:05
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Biz bugün sizinlə bankların əsas fəaliyyət isqaməti,
0:09
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
onların əsasən nə ilə məşğul olduqları,
0:11
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
mənfiyyəti necə qazandıqları bu kimi suala cavab tapmağa çalışacaq ilk öncə.
0:16
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bundan sonra isə mühüm bank xidməti növlərini nəzərdən keçirəcəyik.
0:20
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bunlar əsasən,
0:21
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
gördüyünüz kimi,
0:22
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
ödəniş hesablaşma xidmətləri,
0:24
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bundan başqa,
0:25
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
əmanət kreditlər,
0:26
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
elektron bankçılıq və digər bəzi bank xidmət növləri olacaqdır.
0:30
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Ən sonda isə mühüm əhəmiyyət kəsb edən etik
0:34
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
və dayanıqlı bankçılıq məsələlərinə toxunacaq.
0:37
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni, əvvəlcə dayanıqlı və etik bankçılığı nə olduğunu aidinlaşdıracaq və
0:41
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
onların nə üçün son dövrlərdə mühüm əhəmiyyət kəsb etdiyini vurgulayacaq.
0:45
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Gəlin, başlayaq.
0:46
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Ümumiyyətlə,
0:47
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
baxaq əlinəvi bankların əsas fəaliyyət istiqaməti nədən ibarətdir?
0:51
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni, bank deyəndə ilk ağlımıza gələn nədir?
0:53
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Əlinəvi banklar əsasən,
0:56
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bildiyimiz kimi,
0:57
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bazarda artıq pul vəsaiti olan şəxslərdən əmanətləri toplayaraq
1:01
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
onları kredi şəhlində vəsaitə ehtiyacı
1:06
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
olan şəxslərə yönəldirdilər.
1:07
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Deməli, əgər sizin əlavə pul vəsaitiniz varsa və həmin pul vəsaitini daha
1:12
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
çox artırmaq istəyirsinizsə,
1:13
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bu zaman həmin vəsaiti banklarda əmanət şəklində yerləşdirirsiniz.
1:17
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Banklar isə öz növbəsində həmin vəsaiti müxtəlif boc
1:23
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
götürənlərə kredit şəhlində verir.
1:26
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Və bank mənfəətliyini burada necə təmin edir?
1:29
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Belə ki,
1:29
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bank verdiyi kreditlər üzrə faiz gəlirləri əldə edir və
1:33
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
cəlb etdiyi əmanətlər üzrə faiz ödənişləri ödəyir.
1:36
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bu iki göstərcə arasındakı fərq,
1:38
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yəni ödəniş və gəlir arasındakı fərq bankın mənfəətini təmin
1:42
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
edir.
1:43
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Əlbəttə ki,
1:44
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
faiz gəlirləri nə qədər yüksək olarsa,
1:46
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
faiz ödənişləri nisbətən bankın mənfəəti də aidə məsələdir ki,
1:49
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bir o qədər yüksək olacaqdır.
1:51
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Gördüyümüz kimi,
1:52
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
burada bank həm öz mənfəətliyini təmin edir,
1:54
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
həm əmanətçilərə mənfəət gətirir,
1:56
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yəni faiz ödənişləri onlara ödür,
1:58
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
həm də kredit götürənlərin,
2:00
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yəni borcuların naq vəsaitə olan ehtiyacını qarşılayır.
2:05
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bundan başqa,
2:06
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
banklar ölkədə depozit institutları kimi tanınmaqla yanaşıb
2:10
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bir sıra digər funksiyaları da yerinə yetirirlər.
2:13
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Buna görə bəzən ədəbiyyatlarda banklara monetar maliyyə institutları da
2:17
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
deyilir.
2:17
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni, onlar iqtisadiyyatda həmçinin monetar maliyyə institutları kimi də tanınır.
2:22
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Buna səbəb ondan ibarətdir ki,
2:24
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
banklar ölkədə pul təhlifinin formalaşmasında yaxından iştirak
2:28
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
edir. Belə ki,
2:29
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bankların depozitləri bir pul funksiyası daşıyır.
2:32
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni, bankların depozitləri pul funksiyası daşıdığından bankların
2:37
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
depozitlərinin artması ölkədə pul təklifinin artmasına səbəb olur.
2:41
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bu proses necə baş verir?
2:43
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bu prosesi aydan başa düşmək üçün əvvəlcə gəlin bəzi monetar
2:48
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
göstəricilərə nəzər salaq.
2:49
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni, ümumiyyətlə,
2:50
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
pul təklifi nədir?
2:51
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Pul təklifi nə ilə ölçülür?
2:52
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Buna nəzər yetirək.
2:54
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Pul təklifi ümumiyyətlə iqtisadiyyətdə olan pul kütləsidir və pul
2:58
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
təklifini ölçmək üçün müxtəlif pul agregatları adanan göstəricilərdən istifadə
3:02
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
olunur. Bunlar M0,
3:04
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
M1, M2,
3:05
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
M3 adlı müxtəlif pul agregatı göstəriciləri ola bilər.
3:08
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
M0 dedikdə bu yalnız dövrədə olan
3:13
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
manknot və sikələrin cəmini nəzərdə tutur.
3:15
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bundan başqa M1 adlı pul agregatı da vardır ki,
3:18
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
o isə M0 və manatla tələbli əmanətlərin cəmindən
3:23
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
ibarətdir.
3:24
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Eyni zamanda M2 nisbətən geniş mənada pul küləsi olmaqla
3:28
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
M1 və manasla tələbli müddətli
3:34
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
əmanətlərin cəmindən ibarətdir.
3:35
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Və ən geniş mənada olan pul küləsi göstərcisi
3:40
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
M3 isə M2 və sərbəst dönərli valyutada olan əmanətlərin
3:44
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
cəmindən ibarətdir.
3:45
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Sərbəst dönərli valyuta dedikdə,
3:48
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
burada xarici valyutada əsasən dollar və yaxud da avroda olan əmanətlər
3:52
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
nəzərdə tutulur.
3:54
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Deməli, bütün bu pul agregatı göstərəcələri pul təklifinin bir indikatoru
3:59
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
kimi çıxışıdır.
4:00
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Və gördüyümüz kimi,
4:01
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yəni M2 -nin tərkib hissəsi,
4:03
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bir tərkib hissəsi əmanətlərdən ibarət olduğuna görə aydın məsələdir
4:08
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
ki, bankda əmanətlərin artması M1 -in artmasına gətirib çıxaracaqdır.
4:12
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
M1 -in artması isə öz növbəsində M2 -nin,
4:14
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bu isə M3 -nin artmasına.
4:17
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Və yaxud da deyək,
4:18
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
manasla müddətli əmanətlər artır.
4:20
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bu, M2 -nin bu söz növbəsini M3 -ün artmasına gətirib çıxaracaqdır.
4:24
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Vizual olaraq biz bunu slayddan da aydın görə
4:28
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bilərik.
4:28
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni, M1 -in artması M2 -ni bu söz növbəsində M3 -ü artıracaqdır.
4:32
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni,
4:33
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
ümumilikdə pul təklifi ölkədə artacaqdır depozitlərin
4:37
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
artmasının hesabına.
4:39
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Başqa bir misalda əyani olaraq bu prosesin necə baş verdiyini izah
4:44
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
etməyə çalışaq.
4:45
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Deməli,
4:46
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
fərz edək ki,
4:46
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
banka hər hansı bir şəxs 100 manat dəyərində əmanət yerləşdirmişdir.
4:51
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Əvvəla qeyd edim ki,
4:53
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
məcburi ehtiyat norması deyilən iqtisadədə bir anlayış vardır.
4:56
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bu anlayış nə deməkdir?
4:58
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Deməli, məcburi ehtiyat norması...
5:00
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
mərkəzi banklar tərəfindən tədbiq olunan belə deyə normativdir.
5:04
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bu normativə görə,
5:05
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yəni həmin normaya uyğun olaraq komersiya bankları hər cəlb etlədikləri
5:10
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
əmanətə görə müəyyən hissəni mərkəzi bankda ehtiyat kimi saxlamalıdırlar.
5:15
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Həmin hissə məhz məcburi ehtiyat normasıyla müəyyənləşir.
5:18
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
İndi fərz edək ki,
5:19
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
iqtisadiyyatda məcburi ehtiyat norması 10 % -dir.
5:22
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni,
5:23
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Komersiya Bankı 100 manat məbləğində əmanət cəlb edirsə,
5:27
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bu ödəməkdir ki,
5:28
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
həmin 100 manatın 10 manatını ehtiyac şəhlində Mərkəzi
5:33
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bankda saxlamalıdır.
5:34
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Aydın məsələdir ki,
5:35
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yerdə qalan 90 manatı mənfəət əldə etmək istədiyi...
5:40
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni,
5:41
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
kreditlərə yönəldə bilər və yaxud da digər aktivlərə yatırımlar
5:45
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
edə bilər.
5:46
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Məsələn, fərz edək ki,
5:47
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
o kreditlərə yönəldib 90 manatı.
5:48
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Və bu zaman həmin kreditlərə yönəlmiş
5:53
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
90 manatı başqa bir şəxs kredit şəhlində əldə edir və fərz
5:57
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
edək ki, həmin şəxs onu öz müvəqqəti cari hesabında və yaxud da müntətli
6:01
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
əmanət kimi əmanət hesabında yerləşdirir.
6:04
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bu zaman nə baş verəcəkdir?
6:06
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Əgər əvvəlcə əmanətlərin həcmi 100 manat edirsə,
6:09
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
artıq əmanətlərin həcmi iqtisadiyyatda 190 manat olacaqdır.
6:13
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Artıq bu dəfə yeni bir bank,
6:15
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
ikinci bir bank və yaxud da elə həmin bankdasa,
6:17
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
elə həmin yeni bank 90 manat cəlb olunmuş yeni əmanətə
6:22
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
görə mərkəzi bankda yenə 10 % ehtiyat kimi ayırmalıdır.
6:26
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Həmin 90 manatın,
6:28
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
9 manatın ehtiyac kimi Mərkəzi Bankda saxlanılacaq və qalan 81 manatını
6:32
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bank yenidən kredi şəhlində iqtisadiyyata yönəldə bilər.
6:36
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Fərz edək ki,
6:37
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yenə də başqa bir şəxs banka müraciət edir,
6:39
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
81 manatı kredi şəhlində əldə edir bankdan və onu öz cari
6:43
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
hesabında müvəqqəti yerləşdirir və yaxud da öz müddətli və yaxud da tələbli əmanət hesabında
6:48
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yerləşdirir.
6:50
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Və nəticədə nə baş verir?
6:51
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yenə gördüyümüz kimi əmanətlərin həcmi artır.
6:54
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni, bank sektorundan əmanətlərin həcmi 100 üstə gəl 90,
6:58
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
üstə gəl 81 manat,
6:59
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yəni cəmi 271 manata çatır.
7:04
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bu proses əslində sonsuz olaraq davam edir.
7:07
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yenə banklar belə deyək 81 manatın,
7:09
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
8 -10 -1 manatını,
7:11
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yəni 10 % -ni ehtiyac şəhlində bankda,
7:13
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
mərkəzi bankda yerləşdirir,
7:14
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
qalan 72 -10 -9 manatını isə kredit şəhlində iqtisadiyyata ötürür.
7:18
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Həmin kredit isə əldə edilən şəxsin onu cari hesabında yerləşdirərsə,
7:22
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bu artıq bank sistemində əmanətlərin həcmini,
7:26
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yəni cəmi dipozitlərin həcmini artırmış olacaqdır.
7:29
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Gördüyümüz kimi,
7:30
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
hər dəfə bank sektoruna,
7:32
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
kredi şəhlində...
7:36
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
deməli,
7:36
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
həmin vəsait digər şəxslərə yönəldikcə,
7:39
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
həmin şəxslərə də həmin vəsaitləri öz depozit hesablarında yerləşdirdikcə,
7:44
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
ümumiyyətlə,
7:44
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bank sektorunda depozitlərin həcmi yüksəlmiş olur.
7:48
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Və biz bəyəkdə baxdıq ki,
7:50
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
depozitlərin həcmin artması pul agregatı göstəricilərinin,
7:54
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
deməli,
7:54
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
M1 -in, bu isə öz növbəsinin M2 -nin və M3 -ün artmasına gətirib
7:58
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
çıxarır. Yəni, ümumiyyətlə,
7:59
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
pul təklifinin iqtisadiyyatda artmasına səbəb olur.
8:03
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Və bankların bu cür pul yaratmaq qabiliyyətini pul multiplikatoru
8:07
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
deyilən anlayış ifadə edir.
8:09
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni, pul multiplikatoru anlayışı bank sisteminin pul yaratmaq qabiliyyətini
8:13
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
göstərir.
8:14
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Və pul multiplikatorunu hesablamaq üçün iqtisadi ədəbiyyətlərdə bir neçə
8:18
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
hesablama metodları mövcuddur,
8:20
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
lakin ən sadə hesablama metodu bu,
8:23
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
məcburə ehtiyat normasının tərsinin tapılmasıdır.
8:26
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni,
8:26
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bizim misalda məcburə ehtiyat norması 10 % idi.
8:30
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Biz onun tərsini tapmaqla,
8:32
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yəni 1 böl 10 faiz bizə 10 verəcəkdir.
8:35
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni,
8:36
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
pul multiplikatoru bu misalda 10 -a bərabərdir.
8:39
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Bu isə o deməkdir ki,
8:41
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
bank sektoruna cəlb olunmuş hər bir manat məbləğində əmanət 10
8:45
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
dəfə daha çox pul kütləsi yaradacaqdır.
8:50
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni, 10 manat əlavə
8:54
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
pul kütləsi yaradacaqdır iqtisadiyyatda.
8:58
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Və belə bir qayda qanunu da
9:02
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
vardır ki, məcburiyyət normasının artması pul multiplikatorunun əsasən aşağı
9:06
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
düşməsinə səbəb olur.
9:07
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Deyəzi,
9:08
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
olaraq biz bunu formuladan da görürük.
9:10
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Məcburiyyət norması məxləcidə olduğuna görə məxləcin artması,
9:14
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yəni məcburiyyət normasının artması aydın məsələdir ki,
9:17
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
pul multiplikatorunun da aşağı düşməsinə səbəb olur.
9:21
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni olaraq da biz bunu bəyək ki,
9:23
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
misal nümunəsində baxsaq,
9:25
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
əgər bəyək baxdığımız misalda məcburiyyət norması
9:29
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
10 faizi deyil,
9:30
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
20 faizi olsaydı,
9:31
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
onda komersiya bankları 100 manatın 20
9:35
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
faizini, yəni 20 manatını ehtiyac kimi Mərkəzi Bankda saxlayıb,
9:39
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yalnız 80 manatını iqtisadə kredi şəhnində yönələ bilərdilər.
9:45
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Və nəticədə aydın məsələdir ki,
9:47
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yeni banka qoyulmuş yeni əmanətdə artıq bəyat ki,
9:51
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
baxdığımız misalda 90 manat deyil,
9:53
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
80 manat yeni depozit yaranmış olacaqdır.
9:55
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Və nəticədə 10 faizlə müqayisədə 20 faiz nümunəsində
10:00
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
artıq cəmi depozitlərinin iqtisadiyyatı həcmi nisbətən aşağı olacaqdır.
10:04
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Ona görə də məcburiyyətliyyat normasını mənkəzi banklar aşağı səviyyədə
10:08
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
saxlamaqla həmçinin ölkədə bankların pul yaratmaq qabiliyyətini gücləndirmiş
10:13
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
olurlar.
10:14
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
Yəni, pul multiplikatının da bu artmasına,
10:17
S… Speaker 1 (Nigar_M02_NEW_2.1_HD_encoded)
yüksənməsinə gətirib çıxarır.

Denne udskrift blev genereret af AI (automatisk talegenkendelse). Kan indeholde fejl! verificere mod den oprindelige lyd til kritisk brug. AI-politik

❤️ Elsker du STT.ai? Fortæl det til dine venner!
Oversigt
Klik på Summarize for at generere en AI resumé af denne udskrift.
Opsummering...
Spørg AI om denne transskription
Spørg om noget om denne udskrift! AI vil finde relevante sektioner og svar.