27 | STT.ai

0:00

S… Speaker 1 (27)

فصل پنجم قالب های شعر صفحه

0:04

S… Speaker 1 (27)

290 تا 300 قالب نیمایی

0:09

S… Speaker 1 (27)

نخستین قالبی که در شکل های نوین تجربه شد

0:13

S… Speaker 1 (27)

همان بود که نیمایی و شیش پدید آورد و اکنون نیمایی

0:17

S… Speaker 1 (27)

نامیده می شود

0:19

S… Speaker 1 (27)

در اینجا وزن وقافیه وجود دارد ولی شاعر

0:23

S… Speaker 1 (27)

ملزم نیست طول همه مصراها را یکسان اختیار

0:27

S… Speaker 1 (27)

کند وقافیه را فقط در جاهای معینی به کار برد

0:31

S… Speaker 1 (27)

برای این که تفاوتها آشکار تر شود نخست از قالبهای

0:36

S… Speaker 1 (27)

کهان مسال می آوریم چند بیت از یک غزل منصوره

0:40

S… Speaker 1 (27)

نیکو گفتار هزار آینه می روید به هر

0:45

S… Speaker 1 (27)

جامینهی پارا

0:46

S… Speaker 1 (27)

همینقدر از تو می دانم هبائی کرده ای مارا میان

0:51

S… Speaker 1 (27)

چشمهایت دیدم قد می کشد باران و

0:55

S… Speaker 1 (27)

اندوهی که وسط می دهد بیتابی مارا شمردم

1:01

S… Speaker 1 (27)

بارها انگشتهایم را بگو آیا از اول

1:05

S… Speaker 1 (27)

بشمورم بر روی چشمم می نهی پارا من

1:09

S… Speaker 1 (27)

از تعم دو بیتی های باران خورده لبریزم

1:13

S… Speaker 1 (27)

کنار عشقهای می شود آویخت دریارا

1:18

S… Speaker 1 (27)

پابرقی غزل ماسر ایران صفحه

1:22

S… Speaker 1 (27)

296

1:24

S… Speaker 1 (27)

هجابندی همه مسراها معادل مفایلون

1:28

S… Speaker 1 (27)

مفایلون مفایلون مفایلون است و قافیه نیز تبقیه

1:32

S… Speaker 1 (27)

هنجار قالب غزل رعایت شده است اینک

1:37

S… Speaker 1 (27)

بخشی از یک شعر نیما یوشیج را میبینیم که در آن نیز

1:41

S… Speaker 1 (27)

مبنای وزن همان رکن مفایلون است با این تفاوت

1:45

S… Speaker 1 (27)

که شاعر اسراری نداشته است همه مسراها را با

1:49

S… Speaker 1 (27)

چهار رکن بنا کند تو را من چشم

1:53

S… Speaker 1 (27)

در راهم شباهنگام که می گیرند بر شاخ

1:57

S… Speaker 1 (27)

تلاجن سایه ها رنگ سیاهی وزان

2:02

S… Speaker 1 (27)

دلخستگانت راست اندوهی فراهم تو

2:06

S… Speaker 1 (27)

را من چشم در راهم شباهنگام دران دم که

2:10

S… Speaker 1 (27)

بر جا دره ها چون مردماران خفتگانند

2:14

S… Speaker 1 (27)

دران نوبت که بندد دست نیلوفر به پای

2:19

S… Speaker 1 (27)

سر و کوهی دام گرم یاد آوری یا نه من

2:23

S… Speaker 1 (27)

از یادت نمیکاهم تو را من چشم در راهم

2:27

S… Speaker 1 (27)

پابرقی برگزیده ی آثار نیما یوشید شعر

2:32

S… Speaker 1 (27)

صفحه 101 اگر مصراهای این شعر را طبق

2:36

S… Speaker 1 (27)

آنچه در بحث وزن آمختیم تقدیه کنیم

2:40

S… Speaker 1 (27)

درمیابیم که همه از یک جنس است یعنی از تکرار واحد

2:44

S… Speaker 1 (27)

وزنی کوتاه بلند بلند بلند تشکیل

2:49

S… Speaker 1 (27)

شده است تو را من چشم در راهم شباهنگام

2:53

S… Speaker 2 (27)

کوتا بلند بلند بلند

2:59

S… Speaker 2 (27)

که می گیرند

3:03

S… Speaker 1 (27)

بر شاخ تلاجن سایه ها رنگ سیاهی کوتا

3:08

S… Speaker 2 (27)

بلند بلند بلند

3:20

S… Speaker 1 (27)

وزان دلخستگانت راست اندوهی فراهم.

3:24

S… Speaker 2 (27)

کوتاه بلند بلند بلند.

3:30

S… Speaker 2 (27)

تو

3:35

S… Speaker 1 (27)

را من چشم در راهم.

3:37

S… Speaker 2 (27)

کوتاه بلند بلند بلند.

3:40

S… Speaker 2 (27)

کوتاه بلند بلند بلند.

3:42

S… Speaker 1 (27)

شبا هنگام دران دم که هر جا در رها

3:46

S… Speaker 1 (27)

چون مردماران خفتگانند.

4:03

S… Speaker 1 (27)

دران نوبت که بندد دست نیلوفر به پای

4:08

S… Speaker 1 (27)

سرو کوهی دام

4:17

S… Speaker 2 (27)

کتا بلند بلند بلند کتا بلند بلند

4:21

S… Speaker 1 (27)

بلند کتا گرم یاد آوری یا نه من از یادت

4:25

S… Speaker 2 (27)

نمیکاهم کتا بلند بلند بلند

4:30

S… Speaker 2 (27)

کتا بلند بلند بلند کتا بلند بلند

4:34

S… Speaker 2 (27)

بلند کتا بلند بلند بلند ترا من چشم

4:38

S… Speaker 1 (27)

در راهم

4:39

S… Speaker 2 (27)

کوتاه بلند بلند بلند کوتاه بلند بلند

4:44

S… Speaker 1 (27)

بلند موسیقی کناری هم که البته آشکار است در

4:48

S… Speaker 1 (27)

دو کلمه شباهنگام و دام و نیز فراهم

4:53

S… Speaker 1 (27)

راهم و نمیکاهم رعایت قافیه

4:57

S… Speaker 1 (27)

را میبینیم و ملاحظه میکنیم که

5:00

S… Speaker 1 (27)

اینجا دیگر نظم و تناوب خاصی برای قافی ها

5:04

S… Speaker 1 (27)

در کار نیست.

5:05

S… Speaker 1 (27)

ملاحظه می کنید که شعر نیمایی بیوز نیست.

5:08

S… Speaker 1 (27)

آنان که این نوع شعر را بی وزن می دانند وزن را

5:13

S… Speaker 1 (27)

طبق معنی معمول این کلمه حاصل تصاوی تعداد

5:17

S… Speaker 1 (27)

هجاها می دانند و حتی گاه برای تشخیص موضوع

5:21

S… Speaker 1 (27)

بودن کلام هجاها را می شمارند ولی ما در مباحث

5:25

S… Speaker 1 (27)

پیشین کتاب حاضر دیده ایم که وزن در شعر فارسی

5:30

S… Speaker 1 (27)

حاصل ترتیب خاص هجاهاست نه الزامن تعداد

5:34

S… Speaker 1 (27)

آنها

5:35

S… Speaker 1 (27)

ممکن است دو مسراء یازده هجایی هموز نباشند

5:39

S… Speaker 1 (27)

ولی یک مسراء یازده هجایی با یک مسراء پانزده

5:43

S… Speaker 1 (27)

هجایی از یک جنس باشد.

5:46

S… Speaker 1 (27)

در شعر نیمایی البته مسراء ها هموز به

5:50

S… Speaker 1 (27)

معنی هماندازه نیستند ولی از یک خانواده یا

5:54

S… Speaker 1 (27)

زنجیره هجا هایند.

5:56

S… Speaker 1 (27)

وزنهای مختلف شعر نیمایی

5:59

S… Speaker 1 (27)

همانگونی که در قالبهای کوهن می توانیم شکلهای مختلفی

6:03

S… Speaker 1 (27)

از هجاها داشته باشیم و هریک از آنها وزن خاصی را

6:07

S… Speaker 1 (27)

پدید آورد در اینجا نیز با انتخاب زنجیرهای گناگون

6:11

S… Speaker 1 (27)

هجاها همین کار امکان دارد.

6:14

S… Speaker 1 (27)

ما نمونه ای از شعر در زنجیری وزنی مفایلون را

6:18

S… Speaker 1 (27)

دیدیم.

6:18

S… Speaker 1 (27)

می توان شعری را با تکرار واحد وزنی بلند

6:23

S… Speaker 1 (27)

کوتاه بلند بلند یعنی فاعلاتون نیز سرود.

6:27

S… Speaker 1 (27)

نظیر آی آدم ها از همون شاعر آی آدم

6:31

S… Speaker 1 (27)

ها که بر ساحل نشسته شاد خندانید یک

6:36

S… Speaker 1 (27)

نفر در آب دارد می سپارد جان یک

6:40

S… Speaker 1 (27)

نفر دارد که دست و پای دائم می زند

6:43

S… Speaker 1 (27)

روی این دریا یه تند و تیره و سنگین که

6:47

S… Speaker 1 (27)

می دانید پاورقی برگزیده ی آثار نیما یوشیج

6:52

S… Speaker 1 (27)

شعر صفحه 99 به همین ترتیب با

6:56

S… Speaker 1 (27)

همه ارکان سازنده ی وزن شعر کوهن می توان شعر

7:00

S… Speaker 1 (27)

نیمایی نیز سرود فقط کافیست یک واحد وزنی قابل

7:04

S… Speaker 1 (27)

تکرار داشته باشیم و در هر مصرا آن را در حد لازم

7:09

S… Speaker 1 (27)

تکثیر کنیم این واحد وزنی می تواند

7:12

S… Speaker 1 (27)

یک رکن باشد مثل مفایلون

7:26

S… Speaker 1 (27)

با این وصف تعداد زنجیره

7:30

S… Speaker 1 (27)

های وزن نیمایی بسیار است که بعضی بیشتر کار بود

7:34

S… Speaker 1 (27)

داشته است و بعضی کمتر ما در اینجا چند زنجیره رایج

7:38

S… Speaker 1 (27)

با مثال های نام میبریم یک فاعلاتون فاعلاتون

7:43

S… Speaker 1 (27)

فاعلاتون پاوراقی

7:44

S… Speaker 1 (27)

سه نقطه به این معنیست که وزن می تواند با تکرار همان

7:49

S… Speaker 1 (27)

ارکان ادامه یابد بلند کتا بلند بلند

7:53

S… Speaker 2 (27)

بلند کتا بلند بلند بلند کتا بلند

7:58

S… Speaker 1 (27)

بلند مثل شعر آی آدم های نیما یوشیچ که

8:02

S… Speaker 1 (27)

دیدیم یا مرغ آمین از همین شاعر مرغ آمین

8:06

S… Speaker 1 (27)

در دالودیست کاباره بمانده رفته تا آن

8:10

S… Speaker 1 (27)

سوی این بیداد خانه

8:12

S… Speaker 1 (27)

بازگشته رقبتش دیگر زرنجوری نسوی

8:17

S… Speaker 1 (27)

آب و دانه نوبت روز گشایش را در پی

8:21

S… Speaker 1 (27)

چاره بمانده

8:23

S… Speaker 1 (27)

پاورقی برگوزیده آثار نیما یوشیج شعر

8:28

S… Speaker 1 (27)

صفحه 277 دو مفایلون

8:32

S… Speaker 2 (27)

مفایلون مفایلون کتاه بلند بلند بلند

8:36

S… Speaker 2 (27)

کتاه بلند بلند بلند کتاه بلند بلند

8:40

S… Speaker 1 (27)

بلند و در ادامه مفایلون مفایلون

8:45

S… Speaker 1 (27)

مفایلون

8:46

S… Speaker 2 (27)

کوتاه بلند بلند بلند

8:51

S… Speaker 1 (27)

مثل شعر کتیبه از

8:56

S… Speaker 1 (27)

مهدی اخوانسالس فتاده تخت سنگ آن سوی تر

9:00

S… Speaker 1 (27)

انگار کوهی بود و ما این سو نشسته خسته

9:05

S… Speaker 1 (27)

انبوهی زن و مرد و جوان و پیر همه

9:10

S… Speaker 1 (27)

با یکدگر پیوسته لیک از پای

9:13

S… Speaker 1 (27)

و بازنجیر پاورقی از این عوستا صفیه

9:17

S… Speaker 1 (27)

نه سه مصطف ایلون مصطف ایلون مصطف ایلون بلند

9:22

S… Speaker 2 (27)

بلند کوتا بلند بلند بلند کوتا بلند

9:26

S… Speaker 1 (27)

بلند بلند کوتا بلند مثل شعر آنگاه

9:30

S… Speaker 1 (27)

پس از تندر از مهدی اخوان سالس اما نمی دانم

9:34

S… Speaker 1 (27)

چه شبهایی سهر کردم بیان که یکدم مهربان

9:38

S… Speaker 1 (27)

باشند با هم پلکهای من

9:41

S… Speaker 1 (27)

در خلوت خواب گوارایی پابرقی همانجا

9:46

S… Speaker 1 (27)

صفحه چهل چهار فعلاتون فعلاتون

9:50

S… Speaker 2 (27)

فعلاتون کتا کتا بلند بلند کتا

9:54

S… Speaker 2 (27)

کتا بلند بلند کتا کتا بلند بلند

9:58

S… Speaker 1 (27)

مثل شعر

10:00

S… Speaker 2 (27)

کار شبها از نیما یوشیج ماه میتابد

10:04

S… Speaker 2 (27)

روده است آرام بر سر شاخه اوجا

10:08

S… Speaker 2 (27)

تیرنگ دنبی آویخته در خواب فرو رفته ولی

10:13

S… Speaker 2 (27)

در آیش

10:14

S… Speaker 2 (27)

کار شب پا نه هنوز است تمام پا برقی برگزیده

10:19

S… Speaker 2 (27)

آثار نیما یوشیج شعر صفحه 101 پنج

10:24

S… Speaker 1 (27)

مفایل و مفایل و مفایل و کوتا بلند

10:28

S… Speaker 1 (27)

بلند کوتا کوتا بلند بلند کوتا کوتا

10:32

S… Speaker 2 (27)

بلند بلند کوتا مثل شعر گل از

10:36

S… Speaker 2 (27)

مهدی اخوانسالس همان رنگ و همان روی همان

10:41

S… Speaker 2 (27)

برگ و همان بار

10:42

S… Speaker 2 (27)

همان خنده خاموش درو خفته بسی راز

10:46

S… Speaker 2 (27)

همان شرم و همان ناز پاورقی آخر

10:50

S… Speaker 2 (27)

شاهنامه صفحه چهل و یک شش فعولن

10:55

S… Speaker 1 (27)

فعولن فعولن کتاه بلند بلند کتاه

10:59

S… Speaker 2 (27)

بلند بلند کتاه بلند بلند مثل شعر سکوت

11:03

S… Speaker 2 (27)

از ایرج قنبری

11:05

S… Speaker 2 (27)

به ما گفته بودند آرام باشیم کبوتر اگر مرد

11:10

S… Speaker 2 (27)

چیزی نگوییم نرنجیم اگر در اتشناکی

11:14

S… Speaker 2 (27)

باق باران نبارید پاورگی

11:18

S… Speaker 2 (27)

بیقراری ها صفحه شست و شش هفت

11:22

S… Speaker 1 (27)

فائلون فائلون فائلون بلند کتاه بلند

11:27

S… Speaker 1 (27)

بلند کتاه بلند بلند کتاه بلند مثل

11:31

S… Speaker 2 (27)

این شعر از عبدالجبار کاکایی هیچ کس اوج پرواز

11:36

S… Speaker 2 (27)

ما را نفهمید حد پرواز ما آخرین

11:40

S… Speaker 2 (27)

مرز دلبستگی بود گرچه دور از هیاهوی هر روز

11:44

S… Speaker 2 (27)

شب که می شد بالها من پر از خستگی

11:48

S… Speaker 1 (27)

بود

11:50

S… Speaker 2 (27)

پابرقی روزنامه اطلاعات هجده ده هزار و

11:54

S… Speaker 2 (27)

سی سد و شست و نه صفحه بشن و از نه

11:58

S… Speaker 2 (27)

هشت مصطف ایلون فا ایلون فا ایلون

12:02

S… Speaker 1 (27)

بلند بلند کوتا بلند بلند کوتا بلند

12:06

S… Speaker 2 (27)

بلند کوتا بلند مثل شعر کاروان از

12:10

S… Speaker 2 (27)

شفیعی کتکنی میم سرشک این دشت

12:15

S… Speaker 2 (27)

سبز نگارین و این باغ سرشار از عطرهای بحارین

12:19

S… Speaker 2 (27)

صبح گلفشانی زندگانی است اینجا به

12:24

S… Speaker 2 (27)

هشت هزار آرزوی جوانی است پابرقی شبخانی

12:29

S… Speaker 2 (27)

صفحه 25 نو

12:31

S… Speaker 1 (27)

مفاعلون مفاعلون مفاعلون کتاه بلند

12:35

S… Speaker 1 (27)

کتاه بلند کتاه بلند کتاه بلند کتاه

12:39

S… Speaker 2 (27)

بلند کتاه بلند کتاه بلند مثل شعر حاتم آفتاب

12:44

S… Speaker 2 (27)

از خالده فروغ چه سال بیکفایتی که مردمان

12:48

S… Speaker 2 (27)

بیکفایتش بهار را ندرک می کنند و

12:53

S… Speaker 2 (27)

نی پذیره می شوند چه مردمان بیکفایتی

12:57

S… Speaker 2 (27)

بحار را که فصل با ترابطی است سنگ می زنند

13:01

S… Speaker 2 (27)

پاورقی مجلی شعر ویژنامی افغانستان

13:06

S… Speaker 2 (27)

شماره چهارده هم آبان 1373

13:10

S… Speaker 2 (27)

صفحه 57 البته این زنجیره در این

13:14

S… Speaker 2 (27)

شکل خود کاربوردی کمتری یافته است با حضب هجاهای اول

13:18

S… Speaker 2 (27)

رکن نخست آن زنجیری جدیدی پدید می آید به

13:23

S… Speaker 1 (27)

صورت فائلون مفائلون مفائلون

13:26

S… Speaker 2 (27)

که در این یکی شعرهای بیشتری دیده شده است مثل

13:30

S… Speaker 2 (27)

این شعر واصف باختری با زلال جاری

13:34

S… Speaker 2 (27)

سپیده و چراق قرمز غروب با حلول سایه

13:39

S… Speaker 2 (27)

های سبز بالگستر از شمال تا جنوب

13:43

S… Speaker 2 (27)

نخشه هایتان بر کتیبه شکسته

13:47

S… Speaker 2 (27)

روان من باز چون خطوت گنگ

13:51

S… Speaker 2 (27)

یک زبان مرده زنده می شوند

13:55

S… Speaker 2 (27)

پاورقی دیباچه ای در فرجام صفحه 23.

13:59

S… Speaker 2 (27)

10.

13:59

S… Speaker 1 (27)

مفایل و فائلات و مفایل و فائلات و

14:04

S… Speaker 1 (27)

کوتاه بلند بلند کوتاه بلند کوتاه بلند

14:08

S… Speaker 1 (27)

کوتاه بلند کوتاه بلند کوتاه بلند کوتاه

14:13

S… Speaker 2 (27)

بلند کوتاه این زنجیره نیز در شکل سالم

14:17

S… Speaker 2 (27)

خیش راجع نشد است ولی با حضب هجای نخست

14:21

S… Speaker 1 (27)

و در واقع تبدیل مفایلو اول به مفعول با

14:25

S… Speaker 1 (27)

تقطیه بلند بلند کوتاه بلند کوتاه

14:29

S… Speaker 1 (27)

بلند کوتاه بلند

14:33

S… Speaker 1 (27)

کتاه بلند کتاه بلند کتاه و از وزنهای

14:37

S… Speaker 2 (27)

معروف شعر نیماییست و کاربوردی وسیع دارد مثل

14:42

S… Speaker 2 (27)

شعری برای جنگ از قیصر امینپور می خواستم شعری

14:47

S… Speaker 2 (27)

برای جنگ بگویم دیدم نمی شود دیگر قلم

14:51

S… Speaker 2 (27)

زبان دلم نیست گفتم

14:54

S… Speaker 2 (27)

باید زمین گذاشت قلم ها را دیگر سلاح

14:59

S… Speaker 2 (27)

سرد سخن کارساز نیست پاورگی تنفس

15:03

S… Speaker 2 (27)

صبح صفحه نو 11 مفاعلون فعلاتون

15:08

S… Speaker 1 (27)

مفاعلون فعلاتون

15:10

S… Speaker 1 (27)

کوتاه بلند کوتاه

15:14

S… Speaker 1 (27)

بلند مثل

15:22

S… Speaker 2 (27)

شعر ستاره در تبعید از واصف باختری زشتامگاه

15:26

S… Speaker 2 (27)

غروب تو ای ستاره قرمز هنوز شفق

15:30

S… Speaker 2 (27)

شقایق در برف خفته را ماند به دست حرزه

15:35

S… Speaker 2 (27)

این روزهای تاونی برق نخواهد خورد

15:39

S… Speaker 2 (27)

کتاب یاد تو شعر نگفته را ماند پاورقی

15:43

S… Speaker 2 (27)

دیباچه ای در فرجام صفحه 27 دوازده

15:47

S… Speaker 1 (27)

مفتعلون مفتعلون مفتعلون بلند کتاه

15:52

S… Speaker 1 (27)

کتاه بلند بلند کتاه کتاه بلند بلند

15:56

S… Speaker 2 (27)

کتاه کتاه بلند مثل این شعر از علی رزا قزوه

16:00

S… Speaker 2 (27)

صبح دو مرغ رها بی صدا سحن

16:05

S… Speaker 2 (27)

دو چشمان تو را تر گفت

16:08

S… Speaker 2 (27)

شب دو صفح از یا کریم بال به

16:12

S… Speaker 2 (27)

بال نسیم از لب دیوار دلت پر کشید

16:17

S… Speaker 2 (27)

پاورقی حرفی از جنس زمان صفحه سی

16:21

S… Speaker 1 (27)

سد و دو سیزده مفعول و فائلاتون مفعول

16:25

S… Speaker 2 (27)

و فائلاتون مثل شعر از بودن و سرودن از

16:29

S… Speaker 2 (27)

شفیعی کتکنی صبح آمده است برخیز

16:34

S… Speaker 2 (27)

و این خواب خستگی را در شدت شبها رها

16:39

S… Speaker 2 (27)

کن پاورقی در کوچه باغهای نشابور صفحه

16:43

S… Speaker 2 (27)

21 .14 فعلات و فاعلاتون فعلات

16:47

S… Speaker 1 (27)

و فاعلاتون کوتاه کوتاه بلند کوتاه بلند

16:52

S… Speaker 1 (27)

کوتاه بلند بلند کوتاه کوتاه

16:56

S… Speaker 1 (27)

بلند کوتاه بلند کوتاه بلند بلند مثل

17:00

S… Speaker 2 (27)

شعر سفر و خیر از شفیعی کتکنی به کجا چون

17:04

S… Speaker 2 (27)

این شتابان گون از نسیم پرسید دل من گرفته

17:08

S… Speaker 2 (27)

زینجا حوث سفر نداری زغبار این بیابان

17:12

S… Speaker 2 (27)

پا برقی همانجا صفحه چهارده اینها وزنهایی

17:17

S… Speaker 2 (27)

بود که در شعرهای نیمایی به نظر نگارنده رسیده است

17:22

S… Speaker 2 (27)

بعضی از اینها کاربوردی آم داشته و بعضی دیگر فقط

17:26

S… Speaker 2 (27)

در یکی دو شر دیده شده است.

17:28

S… Speaker 2 (27)

به هر حال ممکن است زنجیرهای دیگری نیست به وسیلی شاعرانی

17:33

S… Speaker 2 (27)

آزموده شده یا بشود و راه انتخاب وزنهای

17:37

S… Speaker 2 (27)

تازه بسته نیست.

27

Sammanfattning

Fråga AI om detta Transcript